پرسش و پاسخ | صفحه 42

پیرامون عشق و عرفان: هر چند گویند: عرفان حقیقی آن است که آنچه غیر دوست هست بسوزد و بریزد. عقل فروریزد، سر از پا نشناسد، به فکر و مشاهده باشد و از صحبت غیر ملول، و در مقام عشق گاه باشد عاشق از خود بیخبر شود به نحوی که اگر معشوق در کنارش باشد او را نبیند و با او سخن نگوید! این از خود بیخودی در عرفان و عشق الهی حاکم است بطوری که موجب والهیت و شیدایی مطلق می‌شود! یعنی می‌دانند که هستند اما چه کنند نمی‌دانند، چه نهند نمی‌دانند. به کدام سوی روند نمی‌دانند. بگریند نمی‌دانند. بخندند نمی‌دانند، ناله کنند نمی‌دانند، به زاری آیند نمی‌دانند. به وجد آیند نمی‌دانند، بخندند نمی‌دانند، ناله کنند نمی‌دانند، به زاری آیند نمی‌دانند، در سکوت بمانند نمی‌دانند. سخن را ابراز کنند نمی‌دانند. التماس کنند نمی‌دانند. نگاه کنند نمی‌دانند. طلب کنند نمی‌دانند، نعره زنند نمی‌دانند یک چیز می‌دانند، آن هم هر چه داشتتند باختند این ربطش به عرفای من ا... الی ا... است که عاشق جلال و جمال الهی‌اند. اما پاسخ پرسش شما این است که خیر، هر چند تأثیر عشق، اساسی است اما عوامل مهمی در اصل عرفان مؤثرند. از همه مهم‌تر این که: باید بدانیم عشقی که افسار گسیخته باشد، جز ولنگاری و تباهی حاصلی ندارد. عشقی اساس است که مطابق اصول دین و احکام شرعیه و فرامین الهی و کلام ا... مجید(قرآن) باشد ...

با سلام هر چند پاسخ سؤال ها در این مرحله به تأخیر افتاده است و شاید تحقیق شما اتمام یافته باشد ولی از سوی معظم له اجازه دارید از رسالة "حرکت و زمان" حاصل تحقیقات معظم له در ذیل جلد سوم اسفار با ذکر منبع استفاده نمایید. (البته در صورتی که برداشت هایتان از رساله صحیح باشد و تذکر دهید در چه مواردی استفاده نموده اید که احیاناً مخالف با دیدگاه معظم له نباشد.)

ابتدا بخشی از رسالة "عشق" حاصل تدریس فیلسوف متأله حضرت استاد موسوی در ذیل جلد هفتم اسفار صدرایی را تقدیم می‌نماییم: بعضی از فلاسفه و محققان عشق را تقسیم به "حقیقی" و "مجازی" نموده‌اند و گویند: عشق حقیقی محبت خدا، صفات خدا، افعال خدا و عین خداست. ولی عشق مجازی منقسم می‌شود به نفسانی و حیوانی. عشق مجازی نفسانی: آن است که نفس عاشق با جوهر معشوق در ارتباط می‌باشد. (همان ربطی که در عالم جبروت آغاز شده است.) این عشق به جوهر اولیه است که نظیر عشقی رحمانی است. اما عشق مجازی حیوانی آن است که آغازین آن مبدء شهوت بدنی و لذت بهیمی است و تمام همّ او جسمانی است و بس، همین که رسید، آرام می‌شود. این نظر حضرت صدرا بود. البته فیلسوف متأله حضرت استاد موسوی می فرمایند: عشقی که حضرت ملاصدرا به حقیقی و مجازی تقسیم کردند را ما نمی‌پذیریم. نظر ما بر آن است که شیره و جان و مرحمت عشق یکی است، در نفس عشق نباید سخن گفت، باید در معشوق تصرف نمود و دریافت که معشوق کیست؟ و اما پاسخی مجمل به پرسش شما: بعضی عرفا گویند عشق مجازی یا به قول شما زمینی گاهی اگر در مسیرصحیح از نظر شرعی باشد، امکان دارد وی را برای پذیرش عشقی الهی آماده نماید. و بعضی نیز این نظر را رد کرده‌اند و گویند: عشق او را باید از خود او یافت و بس!

در جلد اول اسفار خویش، پس از آن که مفصلاً به بحث "وجود و ماهیت" پرداخته اند، موضوع ادراک و انواع ادراک را تحقیق نموده اند، و تثبیت نموده‌اند، کنه ذات اله به هیچ وجه قابل درک نیست، زیرا برای درک نمودن، باید او را در چنبره و قبضه درآورد، و او محدود نیست که در قبضة دراکة موجودی بگنجد. بنابراین به وسیلة چشم سر و درک حسی قابل دریافت نیست، اما در برابر می توان از ادراک شهودی و حضور دل در محضر یار سخن گفت. چنانی که حضرت علی(ع) می فرمایند: ما رأیت شیئاً الا رأیت ا... قبله و بعده، یعنی هیچ چیزی را ندیدم و درک ننمودم مگر آن که قبل و بعد از آن خدا را دیدم. اما این دیدن، دیدن سر نیست، دریافت قلب است. آن چه بیان شد، قطره ای از دریای بی کران مباحث توحیدی اسفار صدرایی است. که البته شما که از حوزة فاطمیة کرمان تماس می گیرید، مطمئناً در مهبط علم هستید، ولی خوب است این دقائق را به درسه درک نمایید. موفق باشید.

با سلام مباحثی مانند مثل افلاطونیه که قائل به اصل و عکس است، و نظرات مشابه را بررسی نموده و می نماییم ولی برای موضوعی به نام همزاد از نظر علمی اصالتی قائل نیستیم.

مراجعه به پاسخ  از پرسش شماره 27 ازمبحث نفس زیر گروه فلسفی نمایید که بخشی از آن تقدیم حضورتان می‌شود. آری آنچه میلها و هوسهای دوران زندگی است که انسان را به زشتی‌های هدایت می‌کند، نامش را نفس گذاشته‌اند و حال اینکه این میل است نه نفس... جان مطلب: میلها در ادوار زندگی متفاوتند از 3 سالگی تا 15 سالگی نوعی است و از 15 تا 40 سالگی نوعی است و از 40 به بعد نوعی دگر. که هر انسانی که بخواهد در مسیر سیر و سلوک باشد، با این پدیده‌های زشت باید در هر دورانش مبارزه نماید... توصیه می‌شود این سوال و سوال‌های مشابه را مطالعه بفرمایید.