پرسش و پاسخ | صفحه 116

از این که پرسیدید متشکر ولی ما پیرامون حکمت در همین سایت مفصلاً به پرسش چند تن جواب دادیم، مراجعه بفرمایید.

از این که از توضیحات ما سپاس نهادید ما هم از شما سپاس می نهیم ولی مورد نماز را به یکی از رساله‌های عملیه که از مرجع عالیقدر است، مراجعه بفرمایید.

با تشکر از سوال زیبایتان. آری مدرسه محدود است و در مدرسه رشته های مختلف تدریس می شود و گاهی معلمش هست، و گاهی معلم نیست، اسمش معلم است!! و رشته هایش با تعداد انگشتان به پایان می رود و دوره دارد و دوره ابتدایی، دوره راهنمایی، دوره دبیرستانی، و دوره احیاناً پیش دانشگاهی، دیگر در بسته شد. آنکه این دوران را طی کرد، دربسته شد، دیگر او را به این مدرسه راهش نمی دهند. او یا فارغ است یا قاطع است و یا خارج است. در هر کدام از این دوران گامی نهد، منسلخ و جدای از این مدرسه گشت. پس کلمه مدرسه در یک حدی قابل تعیین و تعریف است. و اما مدرسه قرآن، مدرسه یعنی چه؟!! ابتدایی یعنی چه؟ دوره راهنمایی یعنی چه؟ دوره دبیرستانی یعنی چه؟ رشته های محدود یعنی چه؟ اینها برای نادانان است. اما اینگونه باید بفرمایید: جهان لایتنهی زندگی یعنی غرق شدن به دریاهای جفر و عمیق قرآن است و قرآن را نباید تشبیه به مدرسه کرد!! بسیار عظمتش فروکش می کند،‌ و شکوهش به بازی گرفته می گردد. هرگاه بخواهند از قرآن سخن بگویند، او را لاحد بدانند و او را لایتنهی بخوانند، نه او را به نام مدرسه!! در او جهان علوی نهفته است و در او جهان سفلی نهفته است، در او جهان شور نهفته است، در او جهان شوق غوطه ور است. در او دریاهای ادب موج می زند، و در او دریاهای انسان شناسی به موج اند، در او دریاهای حکمت به لرزشند، در او دریاهای فلسفه و عرفان تلألو دارند. چه کسی می تواند به این دریاها رود؟ اگر به اندازه بودِ ستارگان عمرش به درازا شود، و اگر به اندازه کهکشانها به قدرت جسمی پر گردد، نمی تواند به ژرفای یک آیه از آنکه «بسم الله الرحمن الرحیم، والعصر ان الانسان لفی خسر» راه یابد. او چطور جرات می کند عظمت قرآن را به نام یک مدرسه زندگی بنامد؟ اینگونه باید بگوید: آیا من، منی که دهها سال در حکمت؛ منی که صدها سال در ادب و فرهنگ؛ منی که علوم پایه چون ریاضی و دیگر را در حد اعلا فرا گرفتم، می توانم مغز و معنی این آیه را بیابم که می فرماید: «بسم الله الرحن الرحیم، لن تنالوا البر حتی تنفقوا مما تحبون» یعنی «برّها» چی اند؟ نیک ها چی اند؟ نیکی ها در جسم اند یا در جانند؟ محسوس اند یا معقولند؟ و اگر معقولند آیا در عقولند؟ یا در نفوسند؟ و اگر در نفوسند، آیا از انفاس قدسی اند؟ یا از انفس لوامه یا انفس اماره یا انفس صادقیه یا انفس لامعیه اند؟ و اگر درجهان جبروت اند، آیا این برهای جبروتی با ملکوتی یکسانند؟ آیا برهای ملکوتی با ناسوتی همرازند؟ آیا برها را با «ب ر» تکرار باید دریافت؟ یا در جان جانان جستجویش نمود؟ آیا این بر را از دید چشمان و گوشها و زبان و گلبولهای خونی و تنظیم استخوانهای تن پیدایش نمود؟ یا مجردات روحانی را از عالم ناسوت به عالم ملکوت و از عالم ملکوت به عالم جبروت و از عالم جبروت به عالم مثل الهیه و از عالم مثل الهیه به عالم ذرات و از عالم ذرات به جهان داد و گرفت باید جستجویش کرد؟ یا وقتی به این عوالم سری زد در گوشه ای بنشیند و دو دستش را به روی سرش بنهد و بگوید من ماند که «بر» یعنی چه؟ این یک معنی از دهها میلیون معنی قرآن کریم است. ای گوینده آگاه: آیا یافتی که قرآن را نمی توان مدرسه زندگی نام نهاد؟؟ زیرا معرف باید از معرف اجلی باشد. تو چگونه می توانی زندگی را بیابی که آن زندگی را در لمعات و لمعان قرآن تصور یابی؟ زیبا آن است اگر 30 سال در مکتب استاد به درس فلسفه و حکمت و عرفان و تفسیر قرآن به دو زانو نشستی یکی از اینها که نام بردی ادعا بفرمایی که می توان جز مدرسه زندگی قرارش داد؟ و اگر هیچکدام این سیر زندگی را ننمودی، زیبا آن است لب را از قرآن فروبندی که نکند مورد خشم آن یار عزیز قرار گیری!! پشه کی داند که این ملک از کی است؟ در بهاران زاید و مرگش دی است!! آری اگر هدف از مدرسه زندگی در قرآن، احکام و واجبات و مستحبات باشد آنها را به یقین از رسائل مراجع عالی مقام خواهی جست.

تکامل در متن قرآن هست برای هر موجود.

جواب از سؤالتان پیرامون سلمان فارسی سلمان فارسی شخصیتی است که پیامبر او را به عظمت می‌ستایند. چون دوران زندگی سلمان آنگونه بوده است که تابع اوامر خاص رسول‌الله بوده. هرآنگاه حضرت شخصاً می‌فرمودند این کار لازم است، انجام می ‌داد، و هرگاه می‌فرمودند این کار لازم نیست،‌ بدون چون و چرا اقدام می‌نمود. اما راجع به جنگها قیل و قال است بین مورخین، که نه تنها سلمان بلکه پیرامون زندگی ابیذر هم همینگونه است، مقداد هم همینگونه است، صحابه ست یا صحابه هفتگانه اینها تابع دستور بوده‌اند، این قیل و قال‌ها... بعضی برآنند که سلمان و امثال سلمان برای تهیة جنگ‌ها نقشی داشته‌اند، بعضی برآنند نیز در میدان جنگ هم بوده‌اند،‌که در یکی از سفرها ابیذر که جزء یاران رسول الله بوده و چون سلمان محسوب می‌شد، با شترش از کاروان عقب ماند، و تشنگی فراوانی بر او چیره شد، تا در مسیر راه به محلی برخورد که آب گوارا در ظرف سنگی قرار داشت، چون آبش گوارا بود، در ظرفی که به همراه داشت، آن‌ آب‌های زلال را با خود برد. در حالی که تشنه بود ننوشید،‌تا از آن آب گوارا به رسول الله برساند! هنگامی که در مسیر راه که ظاهراًغزوه تبوک بوده یا جای دگر، حضرت رسول فرمان اسکان دادند در آنحال دریافتند که ابیذر با شترش که از مسیر مانده، فاصله گرفته است، و چیزی را به دست دارد، حضرت رسول فرمان دادند این آب را ببرید، به او بدهید، پس از این که به وی رسیدند، دریافتند ظرفی آب به همراه دارد، تا ملاقات رسول الله شد، همه گفتند ابیذر چرا از این آب ننوشیدی؟ و مشرف به هلاکت شدی؟!! در جواب گفت: بیم داشتم اگر از این آب بنوشم به حبیبم رسول الله نرسد، این نهایت خضوع و خشوع و عشقی است که ابیذر به رسول الله داشت، سلمان هم همینگونه. پس در حقیقت نقش سلمان و ابیذر و امثال آن اینگونه بوده است. یعنی جلوات عشق سلمان و یارانش از حرکت در میدان جنگ برای آن‌ها شیواتر و روشن‌تر بوده است.

با سپاس. اگر شما در این دوران از عمر به مرحله عالی علمی یعنی حداقل تحقیقاتتان به قله ای راه یابد که توان بینش مناظر زیر قله کوه را دارید، و بتوانید نقطه نقطه های مناظر را به خوبی بشناسید و تمیز بدهید و زیبا را با زشت و سیاه را با سفید تمیز بدهید،‌ اقدام بر نوشتن آن کتاب خالی از لطف نیست. اما اگر نتوانید به قله رفیع تحقیق بروید، یا احیاناً اگر تصور نمایید که رسیده ام، نقطه ها را یعنی سیاه و سفید و زشت و زیبا، حسن و قبیح و معنی و مفاهیم و مصادیق و نتایج صغری و کبری قضایا را تمیز دهید، زیبا آن است که فعلاً دست به قلم نزنید. این بهترین شیوه ای است که برایتان گفتم. باز هم اگر مطلبی داشتید بعداً بفرمایید.