جهان لذت

در ريشة آن قيل و قال است بعضي دانشمندان علم كلام و علم طبيعي و جامعه شناسان و روانشناسان در اين موضوع نظر داده‌اند.

بعضي بر آنند لذت از جامعه پيدا مي‌شود.

روانكاوان گويند: لذت از علوم فوق ماده يعني از روان ايجاد مي‌شود.

علماي كلام گويند: لذت در بيان است.

علماي طبيعي گويند: لذت در جسم است.

علماي حديث گويند: لذت بايد در امور آخرت باشد، از دنيا نبايد لذت ببريم.

بايد گفت كه لذت آن است بعضي بر بعضي برتري دارند، يعني لذت گاهي عقلي است، گاهي وهمي است، گاهي خيالي و گاهي حسي است.

هر كس آنچه در درون نهفته دارد لذت را از آن گذر بيند آن كه به مفهوم لغت آشنايي دارد لذتش را در مفاهيم داند و آن كه در پايه‌هاي علوم غوطه‌ور است لذت را در آن بيند.

نتيجه آن است كه كدام لذت عزيزتر است؟

لذا بعض گفته‌اند تا محقق قدم به عرصة عرفان نگذارد مفهوم لذت را نمي‌يابد، آن گاه مفهوم لذت را مي‌يابد كه از علم به جان علم برسد. (يعني عرفان‌ا… )؛ از اين رو سهروردي گويد: لذات روحاني يعني ادراك كمال وصول، و لذت كمال وصول نامش سرور است كه اصحاب سلوك به انواري دست يافته‌اند كه اين انوار هميشه حضرتشان را در سرور دارد.

او گويد: اگر كسي از اين گذر به سرور نرسد، چون نابينائي است كه بي‌عصا به حركت آمد. يعني از علمش بهره‌هاي عالي نبرده و سرانجام آن سقوط در چاله است.

يكي از صحابه درسي

فلسفه ، حكمت و عرفان